![](https://afterfit-catering.pl/wp-content/uploads/2024/06/1591-niedoczynnosc-tarczycy-dieta-i-jadlospis.png)
Dieta w niedoczynnośći tarczycy – co można jeść? Zasady i zalecenia
Niedoczynność tarczycy to schorzenie, które dotyka coraz większą liczbę osób, wpływając na ich codzienne funkcjonowanie i samopoczucie. Właściwa dieta może odegrać kluczową rolę w łagodzeniu objawów tej choroby i wspomaganiu leczenia farmakologicznego. Czy wiesz, że odpowiednio zbilansowane posiłki mogą poprawić metabolizm, dostarczając niezbędnych składników odżywczych takich jak jod, selen i witamina D? W naszym artykule … Continued
Niedoczynność tarczycy to schorzenie, które dotyka coraz większą liczbę osób, wpływając na ich codzienne funkcjonowanie i samopoczucie. Właściwa dieta może odegrać kluczową rolę w łagodzeniu objawów tej choroby i wspomaganiu leczenia farmakologicznego. Czy wiesz, że odpowiednio zbilansowane posiłki mogą poprawić metabolizm, dostarczając niezbędnych składników odżywczych takich jak jod, selen i witamina D? W naszym artykule dowiesz się, jakie produkty warto włączyć do swojego jadłospisu, a których unikać, aby wspierać zdrowie tarczycy.
Czym jest niedoczynność tarczycy?
Niedoczynność tarczycy to stan, w którym gruczoł tarczowy nie wytwarza wystarczającej ilości hormonów tarczycy – T3 (trijodotyroniny) i T4 (tyroksyny). Zaburzenie to prowadzi do spowolnienia procesów metabolicznych w organizmie. Niedoczynność tarczycy częściej dotyka kobiety i jej częstość wzrasta wraz z wiekiem, stwierdzana jest u 1-6% osób po 60. roku życia.
Objawy niedoczynności tarczycy
Objawy niedoczynności tarczycy są zróżnicowane i obejmują między innymi:
- Przyrost wagi mimo braku zwiększenia apetytu
- Przewlekłe zmęczenie i osłabienie
- Nadmierna senność w ciągu dnia
- Zaburzenia pamięci i koncentracji
- Obniżenie nastroju, depresja
- Wypadanie i przerzedzenie włosów
- Suchość i zrogowacenie skóry
- Nieregularne i obfite miesiączki u kobiet
Przyczyny niedoczynności tarczycy
Główną przyczyną niedoczynności tarczycy jest przewlekłe autoimmunologiczne zapalenie tarczycy typu Hashimoto. Inne możliwe przyczyny to:
- Niedobór jodu w diecie
- Zaburzenia genetyczne
- Działania niepożądane leków, np. litu, amiodaronu
- Uszkodzenie tarczycy w wyniku leczenia jodem radioaktywnym lub operacji
- Zaburzenia hormonalne przysadki lub podwzgórza
Rola diety w leczeniu niedoczynności tarczycy
Dieta przy niedoczynności tarczycy odgrywa istotną rolę jako element wspomagający leczenie farmakologiczne. Choć sama dieta na niedoczynność tarczycy nie jest w stanie zastąpić terapii lewotyroksyną, to odpowiednio skomponowane posiłki mogą łagodzić objawy choroby i poprawiać samopoczucie pacjentów.
Zasady diety przy niedoczynności tarczycy
Podstawowe zasady diety w niedoczynności tarczycy obejmują:
- Regularność posiłków – zaleca się spożywanie 4-5 mniejszych posiłków dziennie o stałych porach
- Zachowanie odpowiedniego podziału dnia na posiłki – śniadanie 25% zapotrzebowania, obiad 35%, kolacja 20-25%
- Spożycie ostatniego posiłku nie później niż 3 godziny przed snem
- Ograniczenie spożycia cukrów prostych, soli i alkoholu
- Picie minimum 1,5l wody dziennie
Produkty zalecane w diecie
Dieta przy niedoczynności tarczycy powinna być oparta o:
Grupa produktów | Zalecane produkty |
---|---|
Produkty zbożowe | Pełnoziarniste pieczywo, grube kasze, brązowy ryż, razowe makarony |
Nabiał | Chude mleko i jogurty, białe sery |
Mięso | Chude mięso, drób bez skóry, ryby, jaja |
Tłuszcze | Oleje roślinne tłoczone na zimno, oliwa z oliwek, awokado, orzechy |
Warzywa | Wszystkie warzywa, najlepiej gotowane lub duszone |
Owoce | Owoce o niskim IG – jabłka, gruszki, pomarańcze, truskawki |
Dieta powinna dostarczać odpowiednią ilość jodu, selenu, witaminy D, białka i błonnika pokarmowego.
Produkty, których należy unikać
W diecie na niedoczynność tarczycy należy ograniczyć spożycie:
- Produktów wysokoprzetworzonych – fast foody, dania instant, słodycze
- Substancji wolotwórczych – występują w warzywach kapustnych, orzechach, soi
- Nasyconych tłuszczów zwierzęcych – smalec, boczek, tłuste wędliny i mięsa
- Kofeiny – kawa, mocna herbata, napoje energetyzujące
Przykładowy jadłospis dla osób z niedoczynnością tarczycy
Zastanawiasz się co jeść przy niedoczynności tarczycy i co można jeść przy niedoczynności tarczycy? Oto przykładowy jadłospis przy niedoczynności tarczycy:
Śniadanie
- Owsianka na mleku z orzechami, nasionami i owocami
- Twarożek z rzodkiewką i szczypiorkiem na pełnoziarnistej grzance
- Smoothie z banana, szpinaku, siemienia lnianego i jogurtu naturalnego
Drugie śniadanie
- Koktajl z mango, jarmużu i mleka kokosowego
- Sałatka z kaszą jaglaną, tuńczykiem, pomidorkami i rukolą
- Owoce sezonowe z garścią orzechów
Obiad
- Pieczony łosoś z kaszą gryczaną i gotowaną cukinią
- Zupa krem z zielonego groszku z grzankami razowymi
- Chude mięso duszone z warzywami
Podwieczorek
- Jogurt naturalny z musem owocowym i miodem
- Sałatka owocowa z migdałami
- Koktajl z avocado, szpinaku i kiwi
Kolacja
- Sałatka z brokułem, rybą i komosą ryżową
- Omlet z pomidorami, szpinakiem i kozim serem
- Pieczone warzywa z hummusem
Suplementacja i farmakoterapia
W leczeniu niedoczynności tarczycy niezbędna jest odpowiednia suplementacja składników odżywczych oraz farmakoterapia lekami zawierającymi lewotyroksynę pod kontrolą lekarza endokrynologa.
Rola suplementów diety
Zalecane suplementy diety w niedoczynności tarczycy to:
- Jod – wspiera syntezę hormonów tarczycy, zalecana dawka 150-300 µg/dobę
- Selen – niezbędny dla konwersji T4 do T3, dawka 100-200 µg/dobę
- Witamina D – często niedoborowa u osób z Hashimoto, zalecane 2000-4000 IU/dobę
- Cynk, żelazo, witaminy z grupy B – wspomagają pracę tarczycy
Farmakoterapia w niedoczynności tarczycy
Podstawą leczenia niedoczynności tarczycy jest substytucja lewotyroksyny, syntetycznej formy hormonu T4. Dawka leku jest ustalana indywidualnie przez lekarza na podstawie wyników badań TSH i wolnych hormonów tarczycy. Lek należy przyjmować rano na czczo, 30-60 minut przed posiłkiem. Ważne jest systematyczne zażywanie leku i regularne kontrole hormonów.
Znaczenie aktywności fizycznej
W leczeniu niedoczynności tarczycy kluczowe znaczenie ma nie tylko właściwa dieta, ale również regularna aktywność fizyczna. Ćwiczenia pomagają w utrzymaniu prawidłowej masy ciała, zmniejszają uczucie zmęczenia, poprawiają nastrój i samopoczucie.
Rodzaje zalecanych ćwiczeń
Osobom z niedoczynnością tarczycy zaleca się umiarkowaną aktywność fizyczną, taką jak:
- Marsz, nordic walking, jazda na rowerze
- Pływanie, aqua aerobik
- Joga, pilates, tai-chi
- Lekkie ćwiczenia na siłowni
Należy unikać forsownych, wyczerpujących treningów. Ćwiczenia powinny być dostosowane do możliwości i samopoczucia pacjenta.
Korzyści z regularnej aktywności
Systematyczna aktywność fizyczna w niedoczynności tarczycy przynosi wiele korzyści:
- Wspomaga proces odchudzania i zapobiega tyciu
- Usprawnia pracę układu krążenia i oddechowego
- Poprawia elastyczność stawów i mięśni
- Zmniejsza zmęczenie i senność
- Poprawia jakość snu
- Redukuje stres i napięcie
- Wzmacnia układ odpornościowy
Kompleksowe podejście do leczenia niedoczynności tarczycy
Niedoczynność tarczycy – dieta to ważny element kompleksowego leczenia choroby. Prawidłowo zbilansowane posiłki, bogate w niezbędne składniki odżywcze, w połączeniu z regularną aktywnością fizyczną, wpływają na poprawę samopoczucia i zmniejszenie uciążliwych objawów niedoczynności. Nie zapominajmy jednak, że podstawą terapii jest systematyczne przyjmowanie leków oraz stała kontrola hormonów tarczycy. Tylko holistyczne podejście, obejmujące farmakoterapię, dietę i zdrowy tryb życia pozwoli skutecznie kontrolować chorobę i cieszyć się dobrym zdrowiem.